maandag 29 februari 2016

Anne-Gine Goemans: Honolulu King****



Anne-Gine Goemans: Honolulu King****

Oorlog is verschrikkelijk. Oorlog is wreed, onmenselijk en het is en blijft een verdrietig onderwerp. Over wie het ook gaat, the good of the bad guy, het blijft triest. Oorlog is ook waar 'Honolulu King' over gaat, de Tweede Wereldoorlog, over Indonesiƫ en Japan, de oorlog in het Verre Oosten. In 2015 was het 70 jaar geleden dat de Tweede Oorlog eindigde, was het in Europa al in mei, in het Verre Oosten duurde het tot augustus voordat de Japanners capituleerden, door de atoombommen op Hiroshima en Nagasaki.

Het zijn twee feiten die in geschiedenislessen werden verteld en geleerd, naast nog een aantal andere feiten. 25 februari 1941 was de Februaristaking in Amsterdam en afgelopen week was dat al weer 75 jaar geleden. Deze werd bruut neergeslagen, het monument De Dokwerker herinnert er aan. Maar in de geschiedenislessen die ik kreeg werd er nooit zoveel verteld over de oorlog in het Verre Oosten, alles stond in het teken van de Duitsers die delen van Europa bezetten en de tijd voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog.

De vergeten oorlog wordt de oorlog in het Verre Oosten ook wel genoemd, de mensen die terug keerden of naar Nederland kwamen werden als het ware de mond gesnoerd. Hoezo hebben zij het daar zwaar gehad, het was hier ook geen pretje hoor. Net als de mensen die uit de concentratiekampen terug kwamen werd er niet of weinig over gepraat. Nederland moest herbouwd worden, zo snel mogelijk en het gewone leven weer een aanvang krijgen. Er werd ook door de mensen hier in Nederland weinig over gezegd. Maar ervaringen daar of hier poets je niet zo maar weg, je bent getekend, lichamelijk en/of geestelijk. En praten er over dat deed je wel met metgezellen, zij hadden hetzelfde meegemaakt als jij. 

In het boek ‘Honolulu King’ door Ine Goemans staat deze oorlog in het Verre Oosten centraal. Samen over hun ervaringen praten doen eigenaar Hardy Hardy van Toko Hardy en zijn klanten. Zij komen uit Nederlands-IndiĆ«. Hardy neemt op cassettebandjes de herinneringen aan de oorlogstijd, de Japanse bezetting en de onafhankelijkheidsstrijd van IndonesiĆ« op. Met twee vrienden luistert hij naar de cassettebandjes. Kleindochter Synne studeert geschiedenis en werkt bij hem in de toko. Regelmatig neemt ze een paar cassettebandjes mee om ze te beluisteren.
Hardy is de oprichter van de muziekband Honolulu King, die vroeger furore maakte. Hij droomt er van om nog een keer als band te schitteren. 

‘Honolulu King’ is een boek over verleden en heden en gebaseerd op de herinneringen van een Indische man. Goemans maakt er een prachtig, emotioneel en hier en daar spannend verhaal van. Het is een verhaal van recht en onrecht, schuld en boete, haat en liefde, oorlog en vrede. Hardy haat de Jappen, maar als er tegenover hem een Japans eethuis wordt geopend en een oude Japanse dame hem vertelt over oorlog, atoombom en levenslang leed gaat hij toch nadenken. Zijn liefde voor zijn vrouw Christine die dementerend is, is net als zijn liefde voor dochter en kleindochter ontroerend. 

Het boek leest niet altijd even gemakkelijk, je concentratie is vereist, maar ook de beschrijvingen over de oorlog vielen zwaar op mijn maag. Na de Tweede Wereldoorlog werd gezegd “Nooit meer oorlog”. Maar wat heeft men er van geleerd? Niets zeg ik, overal in de wereld zijn brandhaarden, is er een oorlog aan de gang, en worden mensen vermoord om wat ze denken of zeggen of zomaar. Onschuldige mensen worden opgesloten en mishandeld. Er is geen onderscheid meer in leger of burgerij. Steden worden gebombardeerd, de bevolking wordt uitgehongerd en erfgoed gaat verloren. 

Oorlog kent geen winnaars, alleen verliezers. Ook in ons land heerst oorlog. Niet in de zin van bombardementen, gevechten of uithongeren. Nee, hier gaat het over opvang van mensen die gevlucht zijn uit of voor een oorlog, ouders die hun kinderen willen beschermen en hen een beter leven willen geven. Jonge en oude mensen ondernemen een tocht vol verschrikkingen om in vrede te leven. In ons land protesteert men tegen de opvang en er gebeuren nare, verschrikkelijke dingen. En alles wat ik over de tijd van voor de  Tweede Wereldoorlog leerde, lijkt zich te herhalen. Haat zaaien, ongewenst zijn, terug sturen van vluchtelingen, demonstraties, protesten, en angst voor andere mensen en culturen. Dat is wat het boek ‘Honolulu King’ met mij doet. Oorlog is verschrikkelijk. En we hebben nog steeds boeken nodig om ons te vertellen hoe gruwelijk, hoe erg een oorlog is, omdat het besef er ooit eens moet komen dat in vrede leven het allerhoogste goed is.

Voor Een perfecte dag voor literatuur van Not Just Any Book las ik Honolulu king door Anne-Gine Goemans.

Lees ook wat mijn medebloggers over dit boek schrijven.

http://www.notjustanybook.nl/2015/12/honolulu-king-anne-gine-goemans/

Dank u wel Uitgeverij Ambo-Anthos voor het beschikbaar stellen van het boek.

Een reactie posten